fbpx "Enter"a basıp içeriğe geçin

Bir Milyon Canlı Tipi Yok Olma Tehlikesi Altında

Soyu tükenmekte olan kuşları kurtarmak için girişilen on yıllık girişim, iki yavrunun doğmasıyla birlikte en ahir muvaffakiyete ulaştı. Lakin kimi kestirimlere nazaran yerküre umumunda bir milyon çeşit tehlike altında bulunuyor.

Yerküre üzerinde yok olma tehlikesiyle en çok karşı zıdda kalan kuş çeşitlerinden bir tanesi de kaşık gagalı kum kuşu. Bu tıbbın iki örneği de Birleşik Krallık’ta himaye altına alınmış durumda. Bu kuş cinsinden yalnızca birkaç yüz tane kaldı ve Wildfowl and Wetlands Trust’a nazaran tipleri kurtarmak için gerekli olan devir süratle akıp gidiyor.

Sekiz yıllık uğraş

Biyoçeşitlilik ve Ekosistem Hizmetleri Memleketler arası Paneli’nin yayınladığı global bir rapora nazaran bir milyon çeşit tehlike altında ve bu, büsbütün insanlığın günahı. “Kurtarılmış” cinsler için yıllar velev bazen on yıllar boyunca çalışmak gerekiyor. Kaşık gagalı kum kuşu için verilen bu savaş ise şimdilik kazanılmış gözüküyor.

Epey sevimli canlılar olan bu kaşık gagalı kuşlar, 8.000 km göç ediyorlar. 2011 yılında başlatılan kuşları kurtarma vazifesi epeyce karmaşık, dolambaçlı bir süreç. Profesör Debbie Pain ise bu durumu “daha evvel hiç yapılmamış bir şeyi yapmak uzun vakit alır” diyerek açıklıyor.

Çok kıymetli

Kuşlar, acil halde himaye altına alınması gereken canlı kategorisi içerisinde yan alıyor. Bu kategoride kuşların yanı sıra 4.000 cins daha bulunuyor ve bunların arasında kar leoparı ile afrika gergedanı da mahal alıyor.

1970’li yıllarda kaşık gagalı kuşlardan 3.000 çift bulunuyordu lakin bu sayı devirle süratli bir düşüşe geçti. 2000’lere gelindiğinde bin tane kalmış, 2014’e gelindiğindeyse bu sayı 250’ye kadar düşmüştü. Bu çeşidin sayısının bu kadar süratli azalmasının sebebi ise insan fiilleri oldu. Avcılar tarafından avlandılar ve hayat ortamları olan çamurlu, sulak bölgeler yok oldu. Bu kuşlar, 8.000 km’lik göç rotalarında bu sahalarda dinleniyor ve besleniyorlardı.

Rusya’nın Chukotka yerine giden ekip, süratli bir formda organize oldu ve olabildiğince süratli bir halde yumurta toplamaya çalıştı. Toplanan yavrular daha sonra Birleşik Krallık’a götürüldü. Kuşları gözlem altında tutan WWT ekibi, beslemek için güçlü böcek proteinli besinler, geniş sahalar ve velev doğal ortamlarına münasebetli ışıklandırmalar hazırladılar.

2016 yılında iki adet yumurta çatladı ve ufak yavru kuşlar ortay çıktı. Lakin bu yavru kuşlar yalnızca birkaç günlüğüne hayatta kalmayı başarabildi. WWT ekibinde bölge alan Nigel Jerret “bu sahiden kalp kırıcıydı” tabirlerini kullandı. Bundan iki yıl sonra, 2018’de bir yumurta daha çatladı. Ekip, bu kuşu da dikkatlice besledi ve gözlemledi. Birkaç aylık olan kuş, bir gece meydana gelen seslerden korktu, kafesinin yanına uçtu, kendisini yaraladı ve çokça geçmeden de öldü.

Bu sene ise iki kaşık gagalı kuş yumurtalarını kırmayı başardı. Nigel, “Sekiz yıl ve yalnızca iki kuş. Acınası değil mi? Lakin kuşları gözetim altına almak, bu kuşlar için artık yok olmanın bir seçenek olmadığı manasına geliyor, maksat de buydu” tabirlerini kullandı.

Duygusallık değil

Bir tükenişin eli kulağında olduğu vakit, kurtarma vazifelerine yapılan para yardımları, tiplerin yok olup olmaması konusunda fark yaratabilir. Debbie Pain, bu mevzuyla ilgili olarak “En azından biraz daha devir kazandırır” diyor.

Tükenmenin eşiğinde gelen her tıp için bir kurtarma ekibi atanamıyor. Bu alan üzerine çalışan müdafaacı bilim kişileri, yarar maliyet tahlili yapmak zorunda kalıyor. Profesör Pain “Bir bilim kişisi olarak, bu duygusal bir durum değil. Bu, muhafaza gayretlerinizi nasıl en verimli hale getirebilirsiniz konusu” tabirlerini kullandı.

Hala kurtarılmış değil

Debbie Pain, kaşık gagalı kuşların hala resmi olarak “kurtarılmış” olmadığını söyledi. Pain, “Hiç kimsenin, bu tıbbın artık yok olmayacağını kendinden emin bir biçimde söyleyebileceğini sanmıyorum. Birçok şey olabilir ve yerküre, süratle değişiyor” sözlerini kullandı.

Kişilerin sebep olduğu iklim değişikliği, neredeyse Dünya’daki tüm doğal hayat ortamlarını değiştiriyor. İklim değişikliği, yok olma bunalımını daha da alevlendiriyor. Pain, “Yangınla savaştığımızı biliyoruz. Hiçbir cinsin yok olmasına müsaade verilmemeli fakat kimileri yok olacak, bunu biliyoruz” dedi.

İlk Yorumu Siz Yapın

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir